Kanały główne |
| ||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
Kanały dla zagranicy |
| ||||||
Kanały tematyczne |
| ||||||
Kanały hybrydowe |
| ||||||
Oddziały terenowe |
|
![]() | |
Rozpoczęcie nadawania |
12 stycznia 1985 w paśmie lokalnym Dwójki |
---|---|
Format obrazu | |
Właściciel | |
Systemy emisji sygnału |
1994–2011: PAL, |
Kraj nadawania | |
Język |
polski |
Siedziba |
ul. Henryka Raabego 2, |
Poprzednia nazwa |
TVL |
Zastąpił |
WOT w byłych województwach: |
Strona internetowa |
TVP3 Lublin (Telewizja Polska SA Oddział w Lublinie, Telewizja Lublin, dawniej TVL, TVL3, TVP Lublin, potocznie lubelska Trójka) – oddział terenowy Telewizji Polskiej obejmujący zasięgiem województwo lubelskie z siedzibą główną w Lublinie oraz redakcjami terenowymi w Białej Podlaskiej i Zamościu. Lubelski ośrodek rozpoczął nadawanie odrębnego programu 17 stycznia 1992 roku[1]. Sztandarowym programem TVP3 Lublin jest serwis informacyjny Panorama Lubelska.
Kanał TVP3 Lublin nadawany jest ramach niekodowanego (bezpłatnego w odbiorze) trzeciego multipleksu naziemnej telewizji cyfrowej (MUX 3). Dostępny jest również w sieciach kablowych oraz można oglądać go za darmo w Internecie za pośrednictwem takich serwisów jak TVP Stream, TVP VOD i TVP GO[2].
1 kwietnia 1982 roku po raz pierwszy redakcja lubelska zagościła na antenie II programu Telewizji Polskiej w ramach Telewizyjnego Kuriera Warszawskiego. Już 19 kwietnia tego samego roku uzyskała pewną samodzielność, emitując pierwsze wydanie Telewizyjnego Kuriera Województw. Początkowo raz w tygodniu, zaś od 15 lipca 1983 roku częstotliwość jego ukazywania się została zwiększona do dwóch wydań tygodniowo. W owym czasie kierownikiem redakcji był Tadeusz Chwałczyk. Grono „ludzi telewizji” było nad wyraz skromne, liczyło bowiem dwóch dziennikarzy: Marka Borowika i Jeremiego Karwowskiego oraz operatora kamery Marka Tarkę wraz z asystentem-dźwiękowcem Marianem Muszyńskim. Ze względy na brak jakiegokolwiek zaplecza technicznego montaż oraz emisja programów odbywała się w Warszawie. 12 stycznia 1985 roku w paśmie lokalnym TVP2 udostępnianym WOT na antenie pojawiła się Telewizyjna Panorama Lubelska – pierwszy program przygotowany nowoczesną techniką zapisu magnetycznego, całkowicie zrealizowany w Lublinie i wyemitowany z lubelskiego studia[3].
Na początku 1992 roku powołano ośrodek Telewizji Polskiej w Lublinie, który jako drugi w Polsce podjął się nadawania programu lokalnego. Jego pierwszym dyrektorem został świeżo upieczony absolwent studiów reżyserskich – Olaf Olszewski[4]. 1 stycznia 1992 roku nowo powstały lubelski ośrodek zaczął retransmitować zagraniczne kanały satelitarne – anglojęzyczny program Sky One oraz francuskojęzyczny TV5 z nadajnika przy ulicy Raabego, z którego dotąd transmitowano Dwójkę[5][6], natomiast 17 stycznia 1992 roku rozpoczął nadawanie własnego programu[1]. W 1993 roku TV Lublin nadawała 4 godziny programu dziennie. W lubelskiej telewizji pracowało wówczas 22 dziennikarzy, dysponowano 58 metrowym studiem przerobionym ze studia radiowego, 3 kamerami Betacam i dostępem do czwartej, dwoma zestawami montażowymi oraz zbudowanym własnymi środkami zespołem emisyjnym. Powstało wtedy wiele ciekawych 20-30 minutowych audycji, m.in. Wokół Ludzkich Spraw, Album Lubelski, Babskie Gadanie, Koncert Życzeń, Telewizyjny Plac Zabaw, Sprawcy, motywy, ofiary, czy Zielono mi[4].
Już w 1994 roku emisja programu wydłużyła się do 16 godzin dziennie i to bez retransmisji TV Polonia czy MTV pomimo skromnego zaplecza technicznego i ciężkich warunków pracy. W tym czasie ekipa TVL pracowała w budynku wynajętym od Radia Lublin. W połowie 1994 roku dyrektorem Trójki został Dobrosław Bagiński – artysta plastyk, absolwent PWSSP we Wrocławiu, który zaprojektował, używane przez następnych kilka lat, logo TVL – Telewizji Lublin. 5 września 1994 roku TVL wraz z pozostałymi ośrodkami TVP rozpoczęła emisję codziennego, początkowo prawie czterogodzinnego bloku wspólnych pasm programowo-reklamowych o charakterze ogólnopolskim pod nazwą TVP Regionalna[7].
1 grudnia 1994 roku powstała Lubelska TeleGazeta – lokalne wydanie teletekstu, emitowane wraz z programem Telewizji Lublin[8]. Już latem następnego roku LTG osiągnęła objętość 700 stron, dostarczając widzom TVL3 dokładnych opisów propozycji programowych oraz rozbudowany serwis informacyjny z Lublina i Regionu, natomiast w grudniu 1995 roku osiągnęła już 900 stron. W 1996 roku Lubelska TeleGazeta uzyskała nowoczesny sprzęt do emisji lokalnego wydania teletekstu – generator produkcji niemieckiej firmy F. A. Bernhardt GmbH.[3], stosowany wówczas przez europejskie stacje telewizyjne. Zagwarantował on bezbłędną emisję tysiąca dwustu stron, zwiększyła się też szybkość wybierania żądanych numerów oraz niezawodność działania i komfort odbioru[4].
W 1995 roku rozpoczęto budowę nowej siedziby wraz z trzema studiami: 300 m², 60 m² i 30 m², a w grudniu tego samego roku OTV Lublin otrzymał nowoczesny wóz transmisyjny (Avexco, Mercedes)[3]. Wiosną 1998 roku zakończyły się ogólne prace budowlane, zaś 24 kwietnia 1998 roku odbyło się uroczyste przekazanie budynku. W maju 1998 roku rozpoczął się ostatni etap prac: kosmetyka wnętrz, prace instalacyjne i montowanie sprzętu[9]. Zasiedlenie budynku rozpoczęło się w sierpniu 1998 roku, a pierwsze programy zaczęły powstawać z początkiem 1999 roku[4].
Telewizja Lublin, dzięki pozwoleniom na dostęp do nowych częstotliwości, rozpoczęła wiosną 1997 roku montaż nowych nadajników i anten nadawczych, co radykalnie zwiększyło jej zasięg na w pełni regionalny. Od czerwca 1997 roku TVL nadawała swój program dzięki nowej antenie pracującej na silniejszym nadajniku z Bożego Daru na kanale 39 obejmując swym zasięgiem całe województwo lubelskie i część województw sąsiednich[4].
3 marca 2002 roku program lubelskiego ośrodka rozpoczął nadawanie w ramach pasm lokalnych stacji informacyjno-regionalnej TVP3 jako TVP3 Lublin[10]. 7 marca 2003 roku TVP3 Lublin zmieniła logo i oprawę graficzną tak jak pozostałe programy Telewizji Polskiej[11]. 6 października 2007 roku lubelski program zmienił nazwę na TVP Lublin i nadawał do 31 sierpnia 2013 roku w ramach pasm lokalnych TVP Info[12]. 30 grudnia 2010 roku program lokalny Telewizji Lublin ostatni raz był retransmitowany na antenie Dwójki[13]. 29 kwietnia 2011 roku uruchomiono nadajnik MUX 3 z programem TVP Lublin z obiektu RTON Lublin/Raabego[14]. Od 21 marca 2011 roku Telewizja Lublin nadaje w formacie panoramicznym 16:9. Program TVP Lublin był dostępny w MUX 3 jako druga wersja regionalna TVP Info z nadajnika RTON Rzeszów/Baranówka od 30 sierpnia 2011 roku do 1 czerwca 2012 roku[15][16]. Od 25 lutego 2013 roku lubelski program regionalny można oglądać bezpłatnie w Internecie dzięki stronie internetowej i aplikacji TVP Stream[2]. 17 czerwca 2013 roku wyłączono nadajniki analogowe TVP Lublin; tego samego dnia rozpoczęto nadawanie w trzecim multipleksie naziemnej telewizji cyfrowej (MUX 3)[17]. Od 1 września 2013 roku do 2 stycznia 2016 roku program TVP Lublin był nadawany w TVP Regionalna[18].
2 stycznia 2016 roku ośrodek w Lublinie powrócił do wcześniejszej nazwy TVP3 Lublin[19]. Od 14 lutego 2022 roku TVP3 Lublin można oglądać bezpłatnie dzięki aplikacji TVP GO dostępnej na systemach iOS i Android[20]. 28 lutego 2022 roku lubelski ośrodek TVP otrzymał nowy wóz transmisyjny w technologii HD z możliwością szybkiej przebudowy do jakości 4K. W wozie znajdują się dwa stanowiska powtórkowe, najnowszy mikser wizji Sony, zaawansowany mikser audio (pozwalający m.in. obsługiwać dźwięk przestrzenny), zabezpieczenie systemów pozwalające działać nawet w przypadku awarii. Podobne wozy otrzymały również ośrodki w Gdańsku i Poznaniu, a ich połączenie w jedną całość daje możliwość realizacji wydarzeń nawet na 36 kamer jednocześnie[21][22]. 27 czerwca 2022 roku ze względu na zmianę standardu nadawania na DVB-T2/HEVC (nie dotyczyło to MUX 3 i MUX 8) oraz tzw. refarming, czyli zwolnienie kanałów telewizyjnych w paśmie 700 MHz na potrzeby telefonii komórkowej w województwie lubelskim, uruchomiono sześć nowych nadajników oraz zwiększono moc emisji z dotychczasowych obiektów[23]. 19 grudnia 2023 roku program TVP3 Lublin rozpoczął nadawanie w jakości HD[24].
Telewizja Lublin swoim zasięgiem obejmowała byłe województwa lubelskie, chełmskie, zamojskie, a także części województwa m.in. bialskopodlaskiego, tarnobrzeskiego, radomskiego i przemyskiego[4].
Typ obiektu | Nazwa obiektu | Częstotliwość (MHz) | Kanał | Charakterystyka promieniowania |
Polaryzacja | Moc (kW) | Data uruchomienia nadajnika | Data wyłączenia nadajnika[25] |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
RTCN | Lublin/Boży Dar | 615,25 MHz | 39 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 100 kW | czerwiec 1997[4] | 17 czerwca 2013 |
RTCN | Dęblin/Ryki | 623,25 MHz | 40 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 6,4 kW | po 1997 roku[26] | 17 czerwca 2013 |
RTON | Biała Podlaska/Warszawska | 767,25 MHz | 58 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 1 kW | 18 sierpnia 2006[27] | 17 czerwca 2013 |
SLR | Kazimierz Dolny/Góry I | 687,25 MHz | 48 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 0,1 kW | po 1997 roku[26] | 17 czerwca 2013 |
Nadajniki TVP2 z wejściami lokalnymi TV Lublin (do 2010 roku)
Typ obiektu | Nazwa obiektu | Częstotliwość (MHz) | Kanał | Charakterystyka promieniowania |
Polaryzacja | Moc (kW) | Data wyłączenia nadajnika[25] |
---|---|---|---|---|---|---|---|
RTCN | Lublin/Piaski | 487,25 MHz | 23 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 500 kW | 17 czerwca 2013 |
RTCN | Zamość/Tarnawatka | 591,25 MHz | 36 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 300 kW | 17 czerwca 2013 |
RTCN | Dęblin/Ryki | 639,25 MHz | 42 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 200 kW | 17 czerwca 2013 |
Opracowano na podstawie materiału źródłowego[26][28][29].
Wszystkie nadajniki są położone w województwie lubelskim z wyjątkiem nadajnika RTCN Łosice, który znajduje się w województwie mazowieckim. 27 czerwca 2022 roku ze względu na zmianę standardu nadawania na DVB-T2/HEVC w województwach lubelskim, mazowieckim, podlaskim i warmińsko-mazurskim (nie dotyczyło to MUX 3 i MUX 8) oraz tzw. refarming, czyli zwolnienie kanałów telewizyjnych na potrzeby telefonii komórkowej, niektóre emisje przeniesiono na nowe częstotliwości, uruchomiono nowe albo zwiększono moc emisji z dotychczasowych nadajników[23]. 19 grudnia 2023 roku zmieniono standard nadawania nadajników MUX 3 na DVB-T2/HEVC[30][31].
Typ obiektu | Nazwa obiektu | Częstotliwość (MHz) | Kanał | Charakterystyka promieniowania |
Polaryzacja | Moc (kW) | Data uruchomienia nadajnika |
---|---|---|---|---|---|---|---|
RTCN | Lublin/Piaski | 490 MHz | 23 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 110 kW[a] | 17 czerwca 2013[32] |
RTCN | Siedlce/Łosice | 570 MHz | 33 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 50 kW[b] | 17 czerwca 2013[32] |
RTCN | Zamość/Tarnawatka | 594 MHz | 36 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 50 kW | 17 czerwca 2013[32] |
RTCN | Lublin/Boży Dar | 490 MHz | 23 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 25 kW[c] | 28 kwietnia 2014[33] |
RTCN | Dęblin/Ryki | 570 MHz | 33 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 25 kW[d] | 17 czerwca 2013[32] |
TON | Dubica Dolna | 570 MHz | 33 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 15 kW | 27 czerwca 2022[23] |
TON | Celiny Szlacheckie | 570 MHz | 33 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 11,5 kW | 27 czerwca 2022[23] |
RON | Hrubieszów | 594 MHz | 36 | kierunkowa (D) | pozioma (H) | 8 kW | 27 czerwca 2022[23] |
TON | Cegielnia-Markowicze | 594 MHz | 36 | kierunkowa (D) | pozioma (H) | 5 kW | 27 czerwca 2022[23] |
SLR | Kazimierz Dolny/Góry I | 490 MHz | 23 | kierunkowa (D) | pozioma (H) | 4 kW[e] | 17 czerwca 2013[32] |
TON | Dobryń Duży | 570 MHz | 33 | kierunkowa (D) | pozioma (H) | 2 kW | 27 czerwca 2022[23] |
RTON | Lublin/Raabego | 490 MHz | 23 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 0,8 kW[f] | 29 kwietnia 2011[14] |
SLR | Włodawa/ul. Żołnierzy WiN 22a | 490 MHz | 23 | kierunkowa (D) | pozioma (H) | 0,3 kW | 27 czerwca 2022[23] |
TSR | Kraśnik/Lubelska | 490 MHz | 23 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 0,057 kW | 17 czerwca 2013[32] |
Wyłączone nadajniki cyfrowe DVB-T MUX 3
Typ obiektu | Nazwa obiektu | Częstotliwość (MHz) | Kanał | Charakterystyka promieniowania |
Polaryzacja | Moc (kW) | Data uruchomienia nadajnika | Data wyłączenia nadajnika |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
RTCN | Leżajsk/Giedlarowa | 594 MHz | 36 | dookólna (ND) | pozioma (H) | 15 kW | 28 kwietnia 2014[33] | 27 czerwca 2022[23] |
Opracowano na podstawie materiału źródłowego[34][35]
Ramówka obejmuje m.in. programy informacyjne z regionu, publicystyczne, przyrodnicze, reportaże, transmisje z mszy świętych, transmisje sportowe oraz relacje z koncertów, spektakli i wystaw.
Programy informacyjne
Programy publicystyczne
Reportaże
Społeczeństwo
Kultura i sztuka
Nauka i edukacja
Sport
Wypoczynek i rekreacja
Rolnictwo i wieś
Religia
Inne
Opracowano na podstawie materiału źródłowego[36]
Telewizja Lublin jest współproducentem programów TVP, głównie teleturniejów (m.in. Kochamy polskie komedie, Jeden z dziesięciu). Specjalnością oddziału w latach 90. była produkcja filmów dokumentalnych i reportaży, zwłaszcza o tematyce historycznej, które często emitowane były w paśmie TV Edukacyjnej nadawanej w Jedynce[4].
Okres obowiązywania | Opis | Ilustracja |
---|---|---|
17 stycznia 1992 – 1994 |
Pięć żółtych trapezów tworzą łączące się litery T i L. Nad nimi napis Telewizja Lublin[39]. | ![]() |
1994 – jesień 2000 | Cztery ciemnoniebieskie trapezy z zaokrąglonymi rogami tworzą łączące się litery T i L. Logo zaprojektował Dobrosław Bagiński[3]. | ![]() |
jesień 2000 – 2001 | Po lewej stronie paski w barwach ówczesnej TVP. Obok obowiązujące w tamtym czasie logo nadawcy. Po prawej stronie cyfra 3. Paski z cyfrą 3 są połączone „łyżwą” nad której dolną częścią znajduje się napis Lublin[40][41]. | ![]() |
2001 – 6 marca 2003 | Logo podobne do poprzedniego, z tym że usunięto z niego „łyżwę” i rozszerzono napis Lublin. | ![]() |
7 marca 2003 – 30 listopada 2007 |
Nowe logo TVP, po prawej stronie cyfra 3, poniżej napis Lublin, wszystko w kolorze zielonym. Na ekranie logo krystaliczne (od 6 października do 30 listopada 2007 bez cyfry 3)[11]. | ![]() |
1 grudnia 2007 – 31 sierpnia 2013 |
Logo podobne do TVP Info – zamiast napisu INFO jest napis Lublin[42]. | ![]() |
1 września 2013 – 1 stycznia 2016 |
Białe logo TVP, poniżej napis Lublin; wszystko na zielonym tle. Logo występuje także w odwrotnej wersji kolorystycznej[43]. | ![]() |
od 2 stycznia 2016 roku | Na granatowym tle logo TVP3, pod spodem napis Lublin[44]. Od 18 grudnia 2023 roku logo na ekranie jest mniejsze. | ![]() |
okres pełnienia funkcji | imię i nazwisko | |
---|---|---|
od | do | |
styczeń 1992 | połowa 1994 | Olaf Olszewski |
połowa 1994 | październik 1998 | Dobrosław Bagiński |
październik 1998 | maj 2000 | Andrzej Maciejewski |
maj 2000 | listopad 2006 | Tadeusz Doroszuk |
listopad 2006 | 9 lutego 2009 | Tomasz Rakowski |
10 lutego 2009 | 5 lipca 2009 | Dariusz Sienkiewicz |
6 lipca 2009 | 24 sierpnia 2009 | Andrzej Baryła (p.o. dyrektora) |
25 sierpnia 2009 | 11 października 2009 | Robert Głowacki |
12 października 2009 | 11 stycznia 2010 | Dariusz Sienkiewicz |
12 stycznia 2010 | 3 marca 2016 | Tomasz Rakowski |
4 marca 2016 | 3 stycznia 2024[45] | Ryszard Montusiewicz[46] |
3 stycznia 2024[47] | 9 maja 2024[48] | Dorota Grabowska |
9 maja 2024[48] | Piotr Adamczuk |
Opracowano na podstawie materiału źródłowego[3]